6 C
Warszawa
wtorek, 17 listopada, 2026

Pigwa a pigwowiec: kompletny przewodnik po różnicach i zastosowaniach w ogrodzie

Post zaaktualizowany 23 sierpnia, 2026 przez Redakcja planujemydomiogrod.pl

Pigwa (Cydonia oblonga) i pigwowiec (Chaenomeles) to dwie różne rośliny, często mylone ze względu na podobnie brzmiące nazwy, lecz rozróżnienie ich jest kluczowe dla ogrodnika ze względu na odmienny pokrój, wymagania uprawowe i zastosowania kulinarne owoców [1]. Pigwa to zazwyczaj drzewo lub duży krzew o dużych, gruszkowatych owocach, natomiast pigwowiec to niższy, często kolczasty krzew rodzący małe, kuliste owoce. Owoce pigwowca zawierają około 3-4 razy więcej witaminy C niż cytryna (ok. 100-200 mg/100g) [2].

Spis treści
  1. Jakie są dokładne wymogi glebowe i stanowiskowe dla pigwy i pigwowca, aby zmaksymalizować plon?
  2. Jakie konkretne odmiany pigwy i pigwowca są najlepsze do uprawy w Polsce i jakie mają specyficzne cechy użytkowe?
  3. Jak odróżnić pigwę od pigwowca na pierwszy rzut oka?
  4. Jakie są główne różnice w owocach pigwy i pigwowca?
  5. Jakie są najlepsze zastosowania kulinarne dla owoców pigwy i pigwowca?
  6. Jakie są kluczowe aspekty uprawy i pielęgnacji pigwy oraz pigwowca?
  7. FAQ
  8. Źródła

Jakie są dokładne wymogi glebowe i stanowiskowe dla pigwy i pigwowca, aby zmaksymalizować plon?

Pigwa preferuje gleby żyzne, głębokie, umiarkowanie wilgotne, najlepiej o odczynie lekko kwaśnym do obojętnego (pH 6.0-7.0) oraz stanowiska słoneczne i osłonięte od wiatru, co jest kluczowe dla obfitego plonowania i wysokiej jakości owoców. Natomiast pigwowiec jest znacznie mniej wymagający, dobrze rośnie na słabszych glebach, w tym piaszczystych i gliniastych, toleruje szerszy zakres pH (5.5-7.5) i radzi sobie zarówno w pełnym słońcu, jak i w półcieniu, choć w pełnym nasłonecznieniu obficiej kwitnie i owocuje.

Dla pigwy (Cydonia oblonga) optymalne są stanowiska w pełni nasłonecznione, które zapewniają maksymalne doświetlenie owoców, co przekłada się na ich lepsze wybarwienie i dojrzewanie. Roślina ta, ze względu na swoje pochodzenie, dobrze znosi susze, ale regularne podlewanie w okresach bezdeszczowych, szczególnie podczas zawiązywania i wzrostu owoców, jest niezbędne dla osiągnięcia optymalnego plonu wynoszącego nawet 20-30 kg z jednego drzewa [5]. Pigwa ‘Leskovac’ jest odporna na mróz do około -25°C [4].

Pigwowiec (Chaenomeles) wykazuje znacznie większą tolerancję na różnorodne warunki glebowe i klimatyczne. Preferuje gleby przepuszczalne, ale potrafi zaadaptować się do bardziej zwartych podłoży. Odporność na suszę pigwowca jest wysoka, a tolerancja na mróz sięga nawet -30°C, co czyni go idealnym wyborem do uprawy w większości regionów Polski [3]. Wpływ nasłonecznienia na pigwowca jest widoczny w intensywności kwitnienia i ilości owoców – im więcej słońca, tym obficiej roślina kwitnie i owocuje, dając nawet 5-10 kg owoców z krzewu.

Jakie konkretne odmiany pigwy i pigwowca są najlepsze do uprawy w Polsce i jakie mają specyficzne cechy użytkowe?

W Polsce popularne odmiany pigwy, takie jak ‘Leskovac’ czy ‘Bereczki’, są cenione przede wszystkim za duże (300-800g), aromatyczne owoce, które po ugotowaniu stają się miękkie i idealne na przetwory. Wśród pigwowców, odmiany takie jak ‘Czerwony Koral’ lub ‘Cameo’ są preferowane ze względu na swoje walory ozdobne (obfite kwitnienie od marca do kwietnia) oraz stosunkowo duże i liczne owoce, bogate w witaminę C, doskonałe do nalewek i syropów.

Charakterystyka odmian pigwy:

  • ‘Leskovac’: Odmiana serbska, bardzo plenna, o dużych (300-500g), gruszkowatych owocach. Miąższ jest aromatyczny, lekko kwaśny. Dobrze znosi transport i przechowywanie do 2-3 miesięcy. Odporna na parcha i mączniaka.
  • ‘Bereczki’: Odmiana węgierska, o bardzo dużych owocach (nawet do 800g), o kształcie gruszki lub jabłka. Miąższ jest żółtawy, słodko-kwaśny, bardzo aromatyczny. Wymaga zapylacza.
  • ‘Wranja’: Charakteryzuje się bardzo dużymi, silnie owłosionymi owocami. Odporna na choroby, wczesne owocowanie już w 3-4 roku po posadzeniu.
Dowiedź się również:  Kiedy sadzić cebulki lilii?

Charakterystyka odmian pigwowca:

  • ‘Czerwony Koral’: Odmiana pigwowca japońskiego (Chaenomeles japonica), o intensywnie czerwonych kwiatach i żółto-zielonych, aromatycznych owocach. Krzew osiąga do 1 metra wysokości.
  • ‘Cameo’: Odmiana pigwowca chińskiego (Chaenomeles speciosa), o łososiowo-różowych, pełnych kwiatach. Owoce są duże, zielono-żółte, bardzo aromatyczne. Krzew dorasta do 1,5 metra.
  • ‘Japonica’: Typowa odmiana pigwowca japońskiego, o czerwono-pomarańczowych kwiatach i licznych, małych owocach (2-3 cm średnicy). Jest bardzo mrozoodporna, do -30°C.
  • ‘Nicoline’: Odmiana o czerwonych, dużych kwiatach i dość dużych owocach, które są idealne na przetwory.
Gatunek Odmiana Cechy owoców Wysokość krzewu/drzewa Kwitnienie Odporność
Pigwa ‘Leskovac’ Duże, gruszkowate, aromatyczne (300-500g) 3-5 m Maj Parch, mączniak
Pigwa ‘Bereczki’ Bardzo duże, gruszkowate, słodko-kwaśne (do 800g) 3-5 m Maj Standardowa (do -25°C)
Pigwowiec ‘Czerwony Koral’ Małe, żółto-zielone, aromatyczne (20-30g) do 1 m Marzec-kwiecień Mrozoodporna (do -30°C)
Pigwowiec ‘Cameo’ Duże, zielono-żółte, bardzo aromatyczne (40-50g) do 1,5 m Marzec-kwiecień Mrozoodporna (do -30°C)

Jak odróżnić pigwę od pigwowca na pierwszy rzut oka?

Główną różnicą wizualną pozwalającą na szybkie rozróżnienie pigwy od pigwowca jest pokrój rośliny: pigwa to zazwyczaj drzewo lub wysoki krzew bez kolców, osiągający wysokość do 3-5 metrów, z dużymi, gruszkowatymi lub jabłkowatymi owocami [4]. Z kolei pigwowiec to niski, rozłożysty, często kolczasty krzew dorastający do 1-2 metrów, rodzący małe, kuliste owoce [1].

Liście pigwy są duże, owalne, całobrzegie, z wierzchu ciemnozielone, a od spodu pokryte kutnerem. Kwiaty pigwy są duże (4-5 cm średnicy), pojedyncze, białe lub bladoróżowe, pojawiające się w maju [4]. Drzewo pigwy charakteryzuje się bardziej otwartą koroną i mocnymi konarami.

Liście pigwowca są mniejsze (3-7 cm długości), lśniące, ząbkowane na brzegach. Kwiaty pigwowca są często liczniejsze, w różnych odcieniach czerwieni, różu, pomarańczy lub bieli, kwitnące bardzo wcześnie, często już w marcu-kwietniu, jeszcze przed rozwojem liści [3]. Krzewy pigwowca mają gęsty, często ciernisty pokrój, co sprawia, że są doskonałe na żywopłoty obronne. Pigwowiec to typowo krzew, a jego pędy są zazwyczaj sztywne i rozłożyste.

Cecha Pigwa (Cydonia oblonga) Pigwowiec (Chaenomeles)
Pokrój Drzewo lub wysoki krzew (3-5 m) Niski, rozłożysty krzew (1-2 m)
Kolce Brak Często obecne
Liście Duże, owalne, całobrzegie, spód kutnerowaty Mniejsze (3-7 cm), lśniące, ząbkowane
Kwiaty Duże (4-5 cm), białe/bladoróżowe, pojedyncze (maj) Mniejsze, czerwone/różowe/pomarańczowe/białe, liczne (marzec-kwiecień)
Owoce Duże (200-500g), gruszkowate/jabłkowate Małe (20-50g), kuliste

???? Wskazówka: Pamiętaj, że pigwa jest obcopylna, co oznacza, że aby zapewnić obfite owocowanie (do 30 kg z drzewa), często potrzebne są co najmniej dwie odmiany pigwy w bliskim sąsiedztwie (do 10-15 metrów odległości). Wiele odmian pigwowca jest samopylnych, co ułatwia uprawę w mniejszych ogrodach (nawet 1 krzew zapewnia owoce).

Jakie są główne różnice w owocach pigwy i pigwowca?

Owoce pigwy są duże, osiągające wagę 200-500g, o kształcie gruszkowatym lub jabłkowatym, żółte i pokryte delikatnym meszkiem, który znika w miarę dojrzewania [4]. Ich miąższ jest twardy i cierpki na surowo, ale po ugotowaniu staje się miękki, aromatyczny i mniej kwaśny. Z kolei owoce pigwowca są znacznie mniejsze, ważące 20-50g, kuliste, intensywnie żółte lub zielono-żółte, o bardzo twardym miąższu i wyjątkowo kwaśnym, ale intensywnym aromacie [2].

Owoce pigwy charakteryzują się słodko-kwaśnym smakiem po obróbce termicznej, z nutami jabłka i gruszki. Są bardzo aromatyczne, a ich tekstura po ugotowaniu staje się miękka i galaretowata, co czyni je idealnymi do dżemów i galaretek. Owoce pigwy są zbierane od końca września do października, a ich przechowywanie możliwe jest do 3 miesięcy.

Owoce pigwowca są na surowo praktycznie niejadalne ze względu na ekstremalną kwaśność i twardość. Ich miąższ jest zwarty i soczysty, ale wymaga gotowania lub macerowania, aby uwolnić pełnię smaku i aromatu. Są niezwykle bogate w witaminę C, często kilkukrotnie przewyższając cytrynę (100-200 mg/100g) [2]. Owoce pigwowca, podobnie jak pigwy, są zbierane jesienią, zwykle w październiku.

Cecha Owoce pigwy (Cydonia oblonga) Owoce pigwowca (Chaenomeles)
Wielkość Duże (200-500g) Małe (20-50g)
Kształt Gruszkowaty/jabłkowaty Kulisty/jabłkowaty (2-3 cm średnicy)
Kolor Żółty, czasem z rumieńcem Intensywnie żółty, zielono-żółty
Skórka Delikatnie owłosiona (meszek) Gładka, błyszcząca
Smak surowy Cierpki, twardy Ekstremalnie kwaśny, twardy
Smak po obróbce Słodko-kwaśny, aromatyczny, miękki Bardzo kwaśny, intensywnie aromatyczny
Zbiory Koniec września – październik Jesień (październik)

Jakie są najlepsze zastosowania kulinarne dla owoców pigwy i pigwowca?

Owoce pigwy, dzięki swojemu słodko-kwaśnemu smakowi i miękkiej teksturze po ugotowaniu, świetnie nadają się do produkcji dżemów, galaretek, kompotów oraz jako dodatek do pieczonych mięs czy deserów. Z kolei owoce pigwowca, ze względu na ich intensywną kwaśność i bardzo wysoką zawartość witaminy C (100-200 mg/100g), są idealne do przygotowywania nalewek, syropów, konfitur oraz jako aromatyczny dodatek do herbaty, wzmacniający odporność [2].

Dowiedź się również:  Larwy moli spożywczych: rozpoznanie i skuteczne zwalczanie

Przetwory z pigwy:

  • Dżemy i galaretki: Wysoka zawartość pektyn w pigwie sprawia, że łatwo z niej przygotować gęste dżemy i klarowne galaretki. Można ją łączyć z jabłkami, gruszkami czy żurawiną, w proporcjach 1:1.
    • Przepis na dżem pigwowy: 1 kg pigwy, 0,5 kg cukru, 100 ml wody. Pigwę obierz, usuń gniazda nasienne, pokrój w kostkę. Gotuj z wodą do miękkości, dodaj cukier i smaż na wolnym ogniu, aż dżem zgęstnieje (ok. 1-1,5h).
  • Kompety i sosy: Gotowana pigwa to doskonały dodatek do dziczyzny, drobiu czy serów. Może być także bazą do egzotycznych sosów, np. chutneyów.
  • Pieczona pigwa: Pokrojona w ćwiartki i upieczona z miodem i cynamonem to prosty i aromatyczny deser, gotowy po 30 minutach w 180°C.

Przetwory z pigwowca:

  • Nalewki i syropy: Kwaśne i aromatyczne owoce pigwowca są niezastąpione w nalewkach, które zyskują piękny kolor i intensywny smak. Syropy z pigwowca, bogate w witaminę C, są doskonałe na zimę, pomagając w walce z przeziębieniem.
    • Przepis na nalewkę pigwowcową: 1 kg owoców pigwowca, 0,5 kg cukru, 1 litr spirytusu (70%). Owoce umyj, pokrój w plasterki (nie obieraj), zasyp cukrem i odstaw na 2-3 dni. Po tym czasie zlej syrop, zalej owoce spirytusem i odstaw na 2-3 miesiące. Połącz syrop z nalewem.
  • Dodatek do herbaty: Kilka plasterków pigwowca dodanych do gorącej herbaty wzbogaci ją o kwaskowaty smak i cenne witaminy, szczególnie w okresie jesienno-zimowym.
  • Konfitury i marmolady: Pomimo twardości, pigwowiec po dłuższym gotowaniu tworzy wyśmienite konfitury, często łączone z jabłkami lub gruszkami, aby złagodzić ich kwasowość.

⚠️ Uwaga: Nigdy nie spożywaj nasion pigwy ani pigwowca w dużych ilościach. Zawierają one niewielkie ilości związków cyjanogennych, które w dużych dawkach (powyżej 100g nasion) mogą być szkodliwe. Zawsze usuwaj gniazda nasienne przed przetworzeniem.

Jakie są kluczowe aspekty uprawy i pielęgnacji pigwy oraz pigwowca?

Pigwa, będąc drzewem owocowym, wymaga regularnego i obfitego podlewania (co 7-10 dni w czasie suszy), szczególnie w okresach suszy i podczas zawiązywania owoców, a także corocznego cięcia formującego i prześwietlającego dla optymalizacji plonowania (do 30 kg z drzewa). Z drugiej strony pigwowiec, jako bardziej odporny krzew, jest znacznie mniej wymagający pod względem nawadniania i pielęgnacji, zadowalając się okazjonalnym cięciem odmładzającym (raz na 3-4 lata) oraz usuwaniem uszkodzonych pędów, co czyni go łatwiejszym w uprawie w przydomowym ogrodzie.

Wymagania dotyczące nawadniania:

  • Pigwa: Ze względu na duże owoce i bujny wzrost, pigwa potrzebuje regularnego i głębokiego podlewania, zwłaszcza w okresie od wiosennego kwitnienia do jesiennych zbiorów. Niedobór wody może skutkować mniejszymi owocami i słabszym plonowaniem (spadki o 20-30%).
  • Pigwowiec: Jest znacznie bardziej odporny na suszę i po ukorzenieniu się wymaga minimalnego podlewania, głównie w okresach długotrwałej suszy (powyżej 2 tygodni bez opadów). Zazwyczaj wystarcza mu woda deszczowa.

Zasady nawożenia:

  • Pigwa: Wymaga regularnego nawożenia, szczególnie w pierwszych latach po posadzeniu. Wiosną zaleca się nawozy azotowe (np. saletrzak 30-50g/m²), a latem i jesienią nawozy potasowo-fosforowe. Korzystne jest również stosowanie kompostu lub obornika (5-10 kg na drzewo co 2 lata).
  • Pigwowiec: Nie jest rośliną żarłoczną. Wystarczy mu jednorazowe nawożenie wiosną nawozem wieloskładnikowym (np. Azofoska 20-30g/m²) lub coroczne wzbogacenie gleby kompostem.

Cięcie i formowanie:

  • Pigwa: Wymaga cięcia formującego w pierwszych latach uprawy, aby stworzyć odpowiednią koronę drzewa (np. przewodnikową). Następnie co roku należy przeprowadzać cięcie prześwietlające, usuwając pędy krzyżujące się, chore i uszkodzone, a także skracając pędy owoconośne o 1/3 długości, aby pobudzić je do dalszego owocowania. Cięcie wykonuje się najlepiej wczesną wiosną (luty-marzec).
  • Pigwowiec: Zazwyczaj nie wymaga intensywnego cięcia. Usuwa się pędy uszkodzone, chore oraz zbyt gęsto rosnące, aby prześwietlić krzew. Co kilka lat (3-4 lata) można wykonać cięcie odmładzające, usuwając najstarsze pędy przy samej ziemi. Najlepszy czas na cięcie to okres po kwitnieniu.

Odporność na choroby i szkodniki:

  • Pigwa: Jest stosunkowo odporna na choroby, ale może być atakowana przez parch, zarazę ogniową (szczególnie wrażliwe są niektóre odmiany, np. ‘Portugal’), oraz mszyce. Wymaga profilaktycznych oprysków (np. Miedzian 50 WP).
  • Pigwowiec: Generalnie jest bardzo odporny na choroby i szkodniki. Rzadko choruje, co sprawia, że jego uprawa jest mniej kłopotliwa i nie wymaga stosowania środków chemicznych.

Analiza ekonomiczna uprawy pigwy vs pigwowca:

Uprawa pigwy w celach komercyjnych może być bardziej dochodowa ze względu na większe owoce (średnio 300g) i wyższe ceny skupu (5-8 zł/kg), jednak wiąże się z większymi kosztami utrzymania (nawożenie, ochrona, cięcie) i większym ryzykiem chorób (np. zaraza ogniowa). Pigwowiec, choć daje mniejsze owoce (średnio 30g), jest tańszy w utrzymaniu (minimalne nawożenie) i bardziej niezawodny pod względem plonowania (do 10 kg z krzewu), co może być atrakcyjne dla małych gospodarstw i sprzedaży przetworów rzemieślniczych (np. nalewek 50 zł/0.5l).

Dowiedź się również:  Pierwszy wiosenny kwiat: jakie rośliny zwiastują wiosnę w twoim ogrodzie?

Praktyczne porady dotyczące rozmnażania:

  • Pigwa: Najczęściej rozmnaża się ją wegetatywnie przez szczepienie na podkładkach gruszy lub pigwy. Możliwe jest również sadzonkowanie półzdrewniałych pędów (w czerwcu-lipcu).
  • Pigwowiec: Można go rozmnażać przez siew nasion (wymaga stratyfikacji przez 3 miesiące w 4°C), sadzonkowanie zielnych (maj-czerwiec) lub zdrewniałych pędów (październik-listopad), a także przez odrosty korzeniowe.

FAQ

Co jest lepsze, pigwa czy pigwowiec, jeśli zależy mi głównie na przetworach z dużą zawartością witaminy C?

Jeśli priorytetem jest wysoka zawartość witaminy C w przetworach, zdecydowanie lepszym wyborem będzie pigwowiec. Owoce pigwowca zawierają około 3-4 razy więcej witaminy C niż cytryna (ok. 100-200 mg/100g) [2], co czyni je idealnym składnikiem syropów i nalewek wzmacniających odporność, podczas gdy pigwa ma niższe stężenie tej witaminy (około 15 mg/100g).

Co do herbaty pigwa czy pigwowiec – które owoce nadadzą jej lepszy aromat i smak?

Do herbaty lepszym wyborem będzie pigwowiec, ze względu na jego intensywnie kwaśny smak i bardzo wyraźny, cytrusowy aromat, który doskonale odświeża napój i wzbogaca go o witaminę C. Pigwa ma bardziej subtelny, słodko-kwaśny smak po obróbce, co może być mniej zauważalne w herbacie.

Czy owoce pigwowca są jadalne na surowo, czy zawsze wymagają obróbki termicznej przed spożyciem?

Owoce pigwowca, ze względu na swoją ekstremalną kwaśność i twardość, są praktycznie niejadalne na surowo i zawsze wymagają obróbki termicznej lub macerowania przed spożyciem. Obróbka ta pozwala zmiękczyć miąższ, złagodzić kwasowość i uwolnić pełnię ich intensywnego aromatu, czyniąc je idealnymi do przetworów.

Co jest lepsze na nalewkę, pigwa czy pigwowiec, biorąc pod uwagę intensywność smaku i aromat?

Na nalewkę zdecydowanie lepszym wyborem jest pigwowiec, ponieważ jego owoce charakteryzują się znacznie intensywniejszym smakiem i aromatem, który doskonale przenika do alkoholu, tworząc wyrazisty i orzeźwiający trunek o cytrynowych nutach. Pigwa daje nalewki o bardziej delikatnym, słodko-kwaśnym profilu, ale mniej intensywnym zapachu i smaku.

Jakie są główne różnice w wymaganiach pielęgnacyjnych dla pigwy i pigwowca w przydomowym ogrodzie?

Główne różnice w pielęgnacji to zapotrzebowanie na wodę i cięcie. Pigwa wymaga regularnego i obfitego podlewania (np. 10-15 litrów wody na drzewo co tydzień w suszy) oraz corocznego cięcia formującego i prześwietlającego, natomiast pigwowiec jest znacznie bardziej odporny na suszę i nie potrzebuje intensywnego podlewania ani skomplikowanego cięcia, wystarczy mu okazjonalne cięcie odmładzające (raz na 3-4 lata) [5].

Czy istnieją konkretne odmiany pigwy lub pigwowca, które są bardziej odporne na mróz w polskim klimacie?

Tak, pigwowiec jest generalnie znacznie bardziej mrozoodporny niż pigwa, znosząc temperatury do -30°C [3], podczas gdy pigwa radzi sobie do -25°C [4]. Wśród pigwowców szczególnie odporne są odmiany pigwowca japońskiego, takie jak ‘Japonica’ czy ‘Czerwony Koral’. W przypadku pigwy, odmiany takie jak ‘Leskovac’ są dobrze przystosowane do polskiego klimatu, ale nadal wymagają osłoniętych stanowisk.

Po jakim czasie od posadzenia pigwa i pigwowiec zaczynają owocować w ogrodzie?

Pigwa zazwyczaj zaczyna owocować po 3-5 latach od posadzenia, w zależności od odmiany i warunków uprawy. Pigwowiec owocuje nieco wcześniej, często już w 2-3 roku po posadzeniu, a jego plonowanie jest zazwyczaj regularne i obfite, pod warunkiem odpowiedniego nasłonecznienia.

Jakie są najlepsze metody przechowywania świeżych owoców pigwy i pigwowca po zbiorach?

Świeże owoce pigwy najlepiej przechowywać w chłodnym i ciemnym miejscu, np. w piwnicy lub spiżarni, w temperaturze 0-5°C i wilgotności 85-90%, gdzie mogą leżeć nawet do kilku miesięcy (do 3-4 miesięcy). Owoce pigwowca, ze względu na ich twardość i kwaśność, również dobrze przechowują się w podobnych warunkach, ale zazwyczaj są szybko przetwarzane ze względu na ich intensywny smak i aromat.

Źródła

  1. Pigwa a Pigwowiec – Dlaczego To Nie To Samo? — drzewkaowocowe24.pl
  2. Pigwowiec a pigwa – PigwowiecNiePigwa — pigwowiecniepigwa.pl
  3. Czym jest pigwowiec? Czym różni się od pigwy? Sprawdź jak uprawiać pigwowiec i poznaj jego odmiany! – Home — home.morele.net
  4. Czym się różnią pigwa, a pigwowiec? Pomysły na przetwory. — ogrodekdziadunia.pl
  5. Pigwa czy pigwowiec? – Info Sadowne — info.sadowne.pl
Ostatnio dodane artykuły
- Advertisement -spot_img
Podobne artykuły

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj

To czytacie najczęściej

  1. Co uprawiać na glebie 6 klasy? Praktyczny poradnik
  2. Jak wysiać rzeżuchę w ziemi i doczekać się zdrowych kiełków
  3. Co posadzić na ziemi torfowej? Rośliny i praktyczne zasady
  4. Co kopie nory w ziemi? Rozpoznaj sprawcę i chroń ogród
  5. Kuna co robi? Poznaj jej rytm i zabezpiecz dom
  6. Jak rozpoznać gniazdo os i odróżnić je od innych gniazd?
Planujemy Dom i Ogród
Przegląd prywatności

Ta strona korzysta z ciasteczek, aby zapewnić Ci najlepszą możliwą obsługę. Informacje o ciasteczkach są przechowywane w przeglądarce i wykonują funkcje takie jak rozpoznawanie Cię po powrocie na naszą stronę internetową i pomaganie naszemu zespołowi w zrozumieniu, które sekcje witryny są dla Ciebie najbardziej interesujące i przydatne.